Konur í stjórnunarstöðum verði að byggja upp víðtækari og áhrifameiri tengslanet en karlar
Út er komin greinin Unveiling Gender Disparities in Corporate Board Career Paths Using Deep Learning. Í henni má finna niðurstöður rannsóknar sem gerð var af Maríu Óskarsdóttur, dósent við tölvunarfræðideild og kollegum hennar við Western University Canada þeim, Yuhao Zhou , Wenhao Chen, Matt Davison og Cristián Bravo.
Heiti greinarinnar á íslensku mætti þýða lauslega sem; Afhjúpun og greining á kynjamun í stjórnarsetu innan fyrirtækja. Rannsóknin byggði á því að kanna tengsl á milli kyns einstaklinga og faglegra tengslaneta þeirra við skipan í stjórnir fyrirtækja. Rannsókin var gerð innan meira en 700 skráðra, kanadískra fyrirtækja á árunum 2000-2022. Greind voru gögn frá yfir 19.000 æðstu stjórnendum og stjórnarmönnum í þessum fyrirtækjum með það að markmiði að varpa ljósi á hvernig fagleg tengslanet geta bæði auðveldað og hamlað því að kynjajafnvægi sé náð í leiðtogastöðum.
Niðurstöður sýna fram á að glerþakið geri það að verkum að konur í stjórnum þurfi að byggja upp víðtækari og áhrifameiri tengslanet en karlar til að ná sambærilegum áhrifastöðum, þrátt fyrir sambærilega starfsreynslu og lýðfræðilega eiginleika. Sérstaklega undirstrikar kynjaskipt greining hópsins, sem gerð var með aðferðinni Personalized PageRank, mikilvægt hlutverk tengslanets á milli kvenna við að stuðla að skipan þeirra í stjórnir fyrirtækja.
Þarft innlegg í víðtækari umræðu
Rannsóknin er þarft innlegg í víðtækari umræðu um stjórnarhætti fyrirtækja og jafnrétti. Í henni er dregið fram mikilvægi gagnsærra og inngildandi tengslaneta- og leiðsagnarverkefna (mentorship) til að ryðja núverandi hindrunum úr vegi og stuðla að réttlátari og greiðari leið kvenna að leiðtogastörfum.
Við sáum að meiri kröfur eru gerðar til kvenkyns stjórnenda en karlkyns og öll tengslanet sem þær byggja upp á starfsferli sínum eru mikilvæg til að ná efri stöðum. Aðferðafræðin okkar byggðist á því að para saman menn og konur, hvað varðar þætti sem lýsa hæfni og starfsferli þeirra, til þess að geta útilokað áfhif þessara þátta á niðurstöðurnar og einblínt á áhrif tengslaneta. Við sáum að konur sem ná hátt eiga öflugra tengslanet sem nær lengra aftur í tímann og hafa líka sterkari stöðu innan þeirra. Það er ekki nóg fyrir þær að þekkja marga heldur þurfa þær líka að þekkja rétta fólkið (personalised PageRank) og mynda brýr á milli mismunandi hópa (betweeneess). Þó að vonandi jafnist þetta kynjamisrétti með tímanum, eftir því sem fleiri konur ná þessum efri stöðum, þá er veruleikinn í dag sá að tengslanet þeirra í skólum, fagfélögum og jafnvel góðgerðarstofnunum geta haft mikil áhrif á getu þeirra til að ná efri stjórnunarstöðum.
Segir María en hún hefur unnið með Cristián Bravo í meira en áratug, eða síðan hún byrjaði í doktorsnámi hjá Bart Baesens heitnum í KU Leuven í Belgíu þar sem Cristián starfaði sem nýdoktor. Síðan þá hafa þau skrifað fjölda greina saman, aðallega um tengslanet og hvað megi læra af þeim, gefið út bók og leiðbeint doktorsnemum. Þau hafa haldið samstarfinu gangandi með hjálp styrkja, til dæmis Rannís verkefnissstyk sem María hlaut fyrir verkefnið Áhrifavaldar í breytilegum, fjöllaga netum og Erasmus + Mobility styrk milli HR og Western University.
Cristián bauð mér að taka þátt í þessu verkefni en það smellpassar inn í Rannís verkefnið mitt og lá vel fyrir mér þar sem ég sérhæfi mig í greiningu á tengsla- og fjármálanetum. Doktorsnemi hjá Cristián, Jet Zhou, vann alla grunnvinnuna en það tók hann heilt ár að búa til gagnagrunninn og gera tilbúinn fyrir greiningar sem tóku svo annað ár. Við höfum því unnið lengi að þessari grein og á því tímabili heimsótti ég tvisvar sinnum Western University og Jet heimsótti HR. Í þeirri heimsókn lögðum við líka drög að meistaraverkefni í gangavísindum sem Lára Margrét H. Hólmfríðardóttir tók að sér og er unnin uppúr sömu gögnum.
Segir María.
Styðja þarf konur alla starfsævina
María segir að á Íslandi séu þessi vandamál ekki jafn áberandi þar sem við höfum náð mun lengra á þessu sviði en í öðrum löndum. Um leið sé áhugavert að sjá með göngum hve langt sé í land í Kanada sem er háþróað og ríkt G7 land.
Til þess að hæfileikaríkustu konurnar geti náð þeim stöðum sem þær geta skarað fram úr í þurfum við að styðja þær alla sína starfsævi. Þetta þýðir að innan háskóla þarf að efla félagsstarf þar sem þessi tengslanet verða til. Innan fyrirtækja ætti síðan að þróa áætlanir hæfileikastjórnunar með það í huga að tengslin sem þar skapast munu hafa áhrif löngu eftir að starfsfólk snýr mögulega til annara starfa. Séu slíkar áætlanir hannaðar með þá framtíðarsýn að leiðarljósi að þær styðji félagsfólk sitt áratugum saman mun skriðþunginn sem þarf til að auka jafnrétti á þessu sviði aukast enn meira miðað við það sem er í dag.
Segir María að lokum.
Dagsetning
Deila